Matinding pag-ulan at malawakang pagbaha ang sumalanta sa ilang bahagi ng Pilipinas ngayong araw matapos humagupit ang bagyong Ramil. Sa mga lalawigan ng Capiz, Iloilo, Antique, at Aklan, mga kalsada ay lubog, daan-daang bahay ang nawasak, at libo-libong residente ang napilitang lumikas para iligtas ang kanilang buhay.

Sa Roxas City, Capiz, na siyang pinakaapektado, halos buong lungsod ay nalubog sa tubig. Sa ilang lugar, umabot hanggang dibdib ang baha, habang sa iba naman, tuluyan nang tinangay ng rumaragasang tubig ang mga kabahayan. Maraming residente ang napilitang umakyat sa bubong upang maghintay ng saklolo. Ang mga rescue team mula sa lokal na pamahalaan ay halos hindi makasabay sa dami ng panawagan ng tulong.

Ayon kay Mayor Ronnie Dadivas, “Wala kaming inaasahan na ganitong kalakas na ulan. Halos lahat ng barangay ay apektado. Ang mahalaga ngayon ay maisalba muna ang mga buhay.” Sa ngayon, nakapagtala ng mahigit tatlong libong residente na nailikas sa mga evacuation centers, kung saan siksikan na ang mga pamilya, karamihan ay may kasamang mga bata at matatanda.

Maraming lugar ang nawalan ng kuryente, komunikasyon, at suplay ng tubig. Sa ilang barangay, ang mga tindahan ay tuluyang inanod; ang mga sasakyan ay lumulutang sa gitna ng kalsada. Ang mga video at larawan ng rumaragasang baha ay mabilis na kumalat sa social media, na nagdulot ng matinding pagkabahala sa publiko.

May mga ulat din ng pagguho ng lupa sa ilang liblib na lugar ng Capiz at Antique. Sa Barangay Culasi, isang buong bahagi ng kalsada ang bumigay, at ilang bahay ang natabunan ng lupa. Sa Barangay Adlawan, ilang pamilya ang muntik nang malibing nang buhay nang biglang bumagsak ang pader ng kanilang bahay dahil sa malakas na agos ng tubig.

Ang mga eksperto mula sa PAGASA ay nagpahayag na patuloy pa rin ang malakas na pag-ulan sa mga susunod na oras. Pinayuhan nila ang mga residente, lalo na yaong mga nakatira malapit sa ilog, bundok, o baybayin, na agad lumikas sa ligtas na lugar. “Huwag nang hintayin pang lumakas ang tubig bago kumilos. Mas mahalaga ang buhay kaysa sa ari-arian,” babala ng ahensya.

Ayon naman sa mga tagaroon, ganitong kalawak na pagbaha ay matagal nang hindi nila naranasan. “Parang delubyo. Sa loob ng isang gabi, lumubog ang buong barangay,” sabi ni Aling Lita, habang yakap ang dalawang anak sa evacuation center. Isa pang residente ang nagsabi, “Hindi na namin alam kung saan kami magsisimula. Pero salamat, buhay kami.”

Ang mga volunteer mula sa iba’t ibang bayan ay dumagsa rin upang maghatid ng pagkain, tubig, at mga kumot. Maraming kabataan at organisasyon ang nagsimula ng relief operations kahit delikado ang panahon. “Ito ang panahon para magtulungan. Hindi ito laban ng isa, kundi laban nating lahat,” pahayag ng isang volunteer.

Habang patuloy na humuhupa ang ulan, nananatiling mataas ang tubig sa ilang lugar. Maraming residente ang nag-aalala na baka masundan pa ito ng panibagong pag-ulan. Ayon sa lokal na pamahalaan, patuloy nilang binabantayan ang sitwasyon at nangakong walang maiiwan sa kanilang operasyon ng tulong at pagresponde.

Ang trahedya ng Roxas at karatig bayan ay muling nagpapaalala sa kahalagahan ng kahandaan at pagkakaisa. Sa kabila ng pagkawasak, ang diwa ng mga Pilipino ay muling pinatunayan—anumang unos, kayang lampasan basta’t sama-sama at nagtutulungan.